Paul Robeson

pau

Download: Album – Song of the freeman – Paul Robeson

Lâu lắm rồi mới gặp một bài chất lượng như thế này của ku Phúc, không biết có phải sau chuyến vi hành đến nhà bé cellist black không, tiện thể thì lăng xê ku Phúc phát:

Paul Robeson – Tiếng hát của người tự do

Đi một vòng quanh nước Mĩ đặt câu hỏi “Paul Robenson là ai?”, chắc chắn sẽ có không dưới 4-5 câu trả lời khác nhau. Có người sẽ nói Robenson là 1 ca sĩ, có người sẽ nói đó là 1 diễn viên. Thậm chí nhiều người sẽ còn nhắc đến ông là một vận động viên, một người hoạt động chính trị và một nhà ngôn ngữ . Thực sự, Paul Robenson là một cá nhân xuất sắc trong lịch sử nước Mĩ và là một niềm tự hào lớn của người mĩ da màu, và là một giọng hát ghi dấu ấn đặc biệt nửa đầu thế kỉ 20.

Nhiều ca sĩ da màu đã phải trải qua những khó khăn với nạn phân biệt chủng tộc ở Mĩ trước thập niên 70. Marian Anderson bị từ chối gia nhập tổ chức “Daughters of America” vì bà là người da đen, Shirley Verrett bị từ chối phần soloist với dàn nhạc Houston cũng vì màu da của bà (người đệm đàn của Verrett từng suýt bị bắt vì dám uống nước từ vòi nước chỉ dành cho những người da trắng ), Leontyne Price thời mới khởi nghiệp từng bị một prima donna chê là “hát sai vai diễn, hạng như vậy thì chỉ có vai Bess (trong Porgy and Bess-Gershwin) là hợp thôi”***. (ui toàn fav của mình – by FHNWL) Nhưng có lẽ ít ca sĩ nào-hay bất cứ người Mỹ da màu nào-bị chủ nghĩa phân biệt làm cho lên bờ xuống ruộng như Robeson. Thông tin về các Mẽo nhân nổi tiếng trên mạng nhiều phát khóc, YIH viết bài về Beverly Sills hẳn đã được nếm mùi , một người như Paul Robeson chắc còn phải nhiều nữa. Em xin tóm tắt một cách ngắn gọn…

Hic hic, bác này cao bao nhiêu nhỉ? (đứng trên bệ)

Paul Robeson sinh năm 1898 ở Princeton, New Jersey. Cha ông từng là 1 nô lệ da đen trong 1 đồn điền, mẹ ông xuất thân từ 1 gia đình theo chủ nghĩa bãi nô. Ông học thanh nhạc, sân khấu và thể thao trong những năm cấp 3 và được học bổng vào đại học Rutgers ở New Jersey, là người da màu thứ 3 được nhận và là người da màu duy nhất cả 4 khóa năm đó. Trong 4 năm đại học, ông nổi bật là 1 vận động viên xuất sắc nhiều bộ môn, dù phải thay đồ trong 1 phòng riêng và thường xuyên bị các vận động viên da trắng cùng đội hành hạ và xúc phạm. Sau khi tốt nghiệp ông học luật ở trường luật Columbia. Trong thời gian đó ông đóng kịch, hát và chơi bóng bầu dục chuyên nghiệp để trang trải học phí. Sau khi tốt nghiệp ông được nhận làm luật sư ở New York, nhưng ông bỏ nghề sau khi 1 thư kí da trắng từ chối làm cho ông.

Từ những năm 1920, Robeson trở nên nổi tiếng với nhiều vai diễn trên sân khấu kịch, đóng nhiều phim và đem các bản spiritual – ca khúc sinh hoạt và tôn giáo của người da màu lên sân khấu âm nhạc lần đầu tiên. Ông lưu diễn nhiều đến các nước châu Âu và đạt được nhiều thành công, đặc biệt ở Tây Ban Nha và xứ Wales, nơi ông biểu diễn cho các công nhân đào mỏ và biểu tình ủng hộ giai cấp công nhân.

Ở Mỹ ông thường xuyên biểu tình chống lại nạn phân biệt chủng tộc, nhất là những hoạt động “lynching” của nhóm phân biệt chủng tộc cực đoan Ku Klux Klan (hình thức đánh đập và hành hình công khai người da màu ở Mỹ vào thời bấy giờ). Những năm 40 ông lưu diễn tới Liên bang Xô Viết. Ông công khai ủng hộ các chính sách của Stalin và đảng cộng sản Xô Viết. Paul Robeson nhận giải thưởng Stalin vào năm 1952.

Sự ủng hộ công khai chủ nghĩa cộng sản, cộng với những hoạt động nhân quyền của ông ở Mỹ khiến ông trở thành một cái gai trong con mắt nhiều nhà lãnh đạo của Mỹ thời bấy giờ, nhưng ông trở thành một biểu tượng ở nhiều nước châu âu, châu á, châu phi và xô viết. Sức khỏe của ông giảm sút trong những năm 60. Mãi đến năm 1970 những bản thu của ông mới thực sự được lưu hành. Robeson qua đời năm 1976 ở Philadelphia. Năm 1998 ông được nhận giải Grammy vì sự nghiệp, trở thành một ca sĩ da màu nổi tiếng nhận giải thưởng này sau Marian Anderson và sau này là Jessye Norman.

Có nhiều người nhớ đến Paul Robeson với những hoạt động thể thao và chính trị nhiều hơn là một ca sĩ, nhưng giọng hát của ông đã thực sự gây ấn tượng mạnh trong những năm 40 và 50. Robeson có một giọng bass thực sự, xuống được đến nốt Đồ trầm dưới Đô trung tâm. Tuy ông có được học về thanh nhạc nhưng ông giữ được giọng hát của ông tương đối thuần chủng (có thể liên tưởng đến Marian Anderson và Kathleen Ferrier). Giọng hát của ông có nhạc cảm tốt, âm thanh điển hình cho một giọng hát da đen: dày, ấm, giàu tình cảm, màu âm tối và mạnh mẽ. Danh mục biểu diễn của ông chủ yếu bao gồm các ca khúc spiritual của người da màu. Ông là người đầu tiên đem các bài hát này lên sàn diễn và cùng với Marian Anderson ông là người biểu diễn các bài hát này nổi tiếng nhất. Trong những năm lưu diễn ở Châu Âu, ông hát nhiều aria oratorio, lieder và các ca khúc Ý. Từ khi sang liên bang Xô Viết, ông đưa nhiều ca khúc hồng quân tiếng Nga vào danh mục của ông. Từ khi nổi tiếng ở Nga, giọng hát của ông hay được so sánh với Fyodor Chaliapin. Ông đặc biệt yêu thích các tác phẩm thanh nhạc cổ điển mang ảnh hưởng dân gian, nhất là romance nga. Paul Robeson thành thạo 12 thứ tiếng và danh mục biểu diễn của ông thì hơn 20. Có lẽ thông tin này cũng hơi được thổi phồng nhưng xem ra 9 thứ tiếng của anh Nicolai Gedda vẫn còn non chán.

Thông tin vặt: Một “hit” khá nổi tiếng của Paul Robenson là bài hát “Goin’ Home”, (phổ lời chủ đề Cor Anglais trong chương 2 giao hưởng thế giới mới của Dvorak, khoảng 10 năm sau lần biểu diễn ra mắt bản GH này), khiến nhiều ngưởi nhầm rằng Dvorak “ăn cắp” giai điệu này cho tác phẩm nổi tiếng của ông.

by phucphan from www.classicalvietnam.info

Advertisements

Về Anti-elite
nothing special

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: